a) Tehlike uyarI işaretleri ( T Grubu ) :

Karayolu ve yakın çevresindeki Tehlikeler hakkında,yoldan yararlananlara " Uyarı "görevi yapar.

b) Trafik tanzim işaretleri (TT Grubu ) :

Karayolundan yararlananlara,Trafik düzen ve güvenliğini sağlamak yönünden,uymaları gerekli olan,yasaklama,kısıtlama ve mecburiyetleri bildiren levhalardır.

c) Bilgi işaretleri (B Grubu) :

Karayolundan yararlananlara, yol ve yakın çevresi yol kenarında bulunan yerleşim yerleri ile çeşitli hizmet birimleri hakkında bilgi verir.

d) Duraklama ve Parketme İşaretleri (P Grubu) :

Araçların duraklama ve park etmeleri halinde,Trafiğin akışı ve güvenliği bakımından yapılması gerekli görülen düzenlemeleri belirleyen işaretlerdir.

e) Otoyol İşaretleri :

Erişme kontrollü karayollarında uygulanan İşaretlerdir.

2 - ARAÇLARDA AZAMİ UZUNLUK VE AZAMİ DİNGİL AĞIRLIKLARI

A) AZAMİ UZUNLUK

2 veya daha çok dingilli araçlarda 12 m.
Toplam ağırlıklar :
* 2 Dingilli motorlu araçlarda 18 ton
* 3 Dingilli motorlu araçlarda 25 (26) ton
* 4 Dingilli motorlu araçlarda 32 ton
* 5 veya daha çok dingilli araçlarda 40 ton
* Tahrikli tek dingilli araçlarda 11,5 ton

B) AZAMİ YÜKLÜ AĞIRLIK

AKS GRUBU : Dingiller arası mesafe 1,3 m ile 1,8 arası ise 18 (19) ton
Tariksiz tek dingilli araçlarda dingil ağırlığı 10 tondur

3 - DURAKLAMANIN YASAK OLDUĞU YERLER

A) Duraklamanın yasak olduğu trafik işaretleri ile belirtilen yerlerde
B) Otobüs, taksi ve tramvay duraklarında
C) Kavşaklarda, tünellerde, köprülerde ve bağlantı yollarında : yerleşim birimi içinde 5 metre yerleşim birimi dışında 100 m içinde
D) Trafik işaret levhalarına yerleşim yerleri içinde 15 m yerleşim yeri dışında 100 m içinde
E) Görüşün yeterli olmadığı tepe üstlerinde ve dönemeçlerde duraklamak yasaktır

4 - PARK ETMENİN YASAK OLDUĞU YERLER

A) Duraklamanın yasak olduğu yerlerde
B) Kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının duraklarını gösteren işaret levhalarına 15 m mesafe içinde
C) Geçiş üstünlüğüne sahip araçların giriş ve çıkış yerlerine 15 m mesafe içinde
D) Yangın musluklarına her iki yönden 5 m içinde
E) Kamuya açık olan tesis ve iş yerlerinin giriş ve çıkış kapılarına her iki yönden 5m içinde
F) Alt ve üst geçitlere 10 m mesafe içinde park etmek yasaktır

5 - PARK ETMEDE YAPILMASI GEREKEN HUSUSLAR

A) Aracın el freni çekilir ( sabitleştirilir )
B) Motor durdurulur
C) Eğimli yollarda vites inişte geri yokuşta 1. vitese takılır
D) Aracın arka tekerlerine yolun eğilimine göre takoz konulur
E) Araç terk edilirse camlar ve kapılar kilitlenir

6 - TAŞITLARDA HIZ MİKTARLARI
ARACIN CİNSİ Yer.Yeri içinde Yer.Yeri Dışında

Otomobiller 50 90
Minibüs, kamyonet, otobüs, kamyonlar 50 80
Arazi taşıtları ve motorsikletler 50 70
Traktörler 20 20
Tehlikeli madde taşıyan 30 50
7 - ŞERİT DEĞİŞTİRME

A) Trafiği tehlikeye sokacak şekilde şerit değiştirilemez
B) Gidişe ayrılan yolun en sol şeridi sürekli kullanılmaz
C) İki şeridi birden kullanmak yasaktır
D) İşaret vermeden şerit değiştirmek yasaktır
E) Kavşaklara yaklaşırken yerleşim birimi içinde 30 m yerleşim birimi dışında 150 m içinde şerit değiştirmek yasaktır
F) Kavşaklarda şerit değiştirmek yasaktır.

8 - TRAFİK KAZALARINDA ASLİ KUSUR SAYILAN HALLER

A) Kırmızı ışıkta veya yetkili memurun dur işaretinde geçme
B) Taşıt giremez trafik işareti bulunan kara yoluna girme
C) Bölünmüş yollarda karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şeride girme (yola) girme
D) İkiden fazla şeritli yollarda karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şeride girme
E) Arkadan çarpmalar
F) Geçme (sollama) yasağı olan yerlerde geçme
G) Kavşaklarda dönüş manevralarını yanlış yapma
H) Kaplamanın (yolun) dar olduğu yerlerde geçiş hakkına uymama
I) Yerleşim birimi dışındaki kara yolu üzerinde zorunlu haller dışında duraklama veya park etme
J) Kurallara uygun olarak park etmiş araçlara çarpma halleri asli kusur sayılır.

KARAYOLUNUN KULLANILMASI

Karayolunun kullanılması kuralları
Karayolunda trafik sağdan akan Karayolları kamunun yararına açık olan sahalardır. Aksine bir işaret
Bulunmadıkça bütün sürücüler ve yayalar tüm yasak ve kısıtlamalara uymak zorundadırlar.
Bütün sürücülerin:

1- Araçlarını durumun elverdiği oranda gidiş yönüne göre yolun en sağından,yol çok şeritli ise trafik durumuna göre hızın gerektirdiği şeritten sürmek
2- Şerit değiştirmeden önce,gireceği şeritte sürülen araçların güvenle geçişlerini beklemek,
3- Trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde şerit değiştirmemek,
4- Gidişe ayrılan yol bölümünün en son şeridini sürekli işgal etmemek,
5- İki yönlü dört veya daha fazla şeritli yollarda,motosiklet,otomobil,kamyonet,minibüs ve otobüs
dışındaki araçları sürenler,geçme ve dönme dışında en sağ şeridi izlemek,zorundadırlar.
6- Geçme,dönme,duraklama,durma ve parketme gibi mecburi haller dışında şerit değiştirmeleri,
7- İki şeridi birden kullanmaları,
8- Kavşaklara yaklaşırken;yerleşim yerlerinde 30.yerleşim yerleri dışında150 metre mesafe içinde ve kavşaklarda şerit değiştirmeleri,
9- Araçlarının cinsine ve hızına uygun olmayan şeritten gitmeleri,
10- İşaret vermeden şerit değiştirmeleri yasaktır.

Karşı yönden gelen trafik için ayrılan yol bölümüne girme yasağı,

a)Bölünmüş yollarda karşı yöndeki trafik için ayrılan yol bölümüne girmeleri,
b)İki yönlü ve üç şeritli yollarda en sol şeride girmeleri,
c)İki yönlü ve dört veya daha fazla şeritli yollarda karşı yöndeki trafik için ayrılan yol bölümüne girmeleri yasaktır.

Trafik işaretlerine ve işaretçilerine uyma mecburiyeti
Araç ve hayvan sürücüleri ile yayalar karayolunu kullanırken:
a)Trafiği düzenlemeye ve denetlemeye yetkili üniformalı ve özel işaret taşıyan görevlilerin uyarı
ve işaretlerine,
b)Işıklı ve sesli trafik işaretlerine,
c)Trafik işaret levhaları,tertipleri ve yer işaretlemelerine,
d)Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olarak Karayolları Trafik kanunun da ve bu yönetmelikte gösterilen
diğer kural,yasal zorunluluk ve yükümlülüklere uymak zorundadırlar.HIZ KURALLARISürücüler hızlarını,hava,görüş,yol,yük durumuna ,kullandıkları aracın cinsine ve trafik durumunun
gerektirdiği diğer işaret levhaları ve şartlara uydurmak zorundadırlar.
Karayolları Trafik kanununda ve Yönetmeliğinde yazılı kayıt ve şartlar dışında ve aksine bir işaret
bulunmadıkça yerleşim yeri dışındaki devlet ve il yollarında 90 km/s,otoyollarda 120 km/s hızı geçmemek kayıt ve şartları ile şehir içi ve şehirlerarası römorksuz taşıt cinsleri için saatteki en çok hız sınırları aşağıda gösterilmiştir.

ARAÇ CİNSİ YERLEŞİM YERİ
İÇİNDE YERLEŞİM YERİ
DIŞINDA OTOYOLDA
Otomobillerde 50 90 120
Otobüs 50 80 100
Minibüs,kamyon ve kamyonetlerde 50 80 90
Arazi taşıtlarında ve motosikletler de 50 70 80
Tehlikeli madde taşıyan araçlar ve Özel yük taşıma izin belgesi veya Özel izin belgesi il karayoluna çıkan Araçlarda (Belgelerinde aksine bir Hüküm yoksa) 30 50 60
Motorlu ve motorsuz bisikletlerde 30 50 -
Lastik tekerlekli traktörler,arızalı bir
Aracı çeken araçlar ve iş makinalarında 20 20 -

Zorunlu haller dışında şehirlerarası karayolunu kullanan motorlu araçlarda ,araç cinsi
gözetilmeksizin asgari hız sınırı 15 km/s tir.
Tehlikeli madde taşımaya mahsus olup,boş olarak trafiğe çıkan araçlar yukarıda belirtilen,kendi
sınıfına giren araçlara ait hızla sürülebilirler
Römorklu veya yarı römorklu araçlarda (Römork takmış LTT hariç)en çok hız sınırı aynı cins
römorksuz araçlara ait en çok hız sınırından saatte 10 km. daha düşüktür.
Servis freni bozuk araçları çeken araçlar saatte 15 km nin üstünde bir hızla sürülemez.
İçişleri Bakanlığı,Bayındırlık ve İskan Bakanlığının uygun görüşünü alarak otoyollarda otomobiller
için hız sınırını 20 km/s artırmaya yetkilidir.
Geçme sırasında geçme kuralının mecbur kıldığı şartlar dolayısıyla aynı cins taşıtlar için
tayin ettiği hız sınırları aşılabilir.
Hız kurallarının ihlal sebebiyle ceza yazılan sürücülerden suçun işlendiği tarihten geriye
doğru (1) yıl içinde aynı kuralı (5)defa ihlal ettiği tespit edilenlerin sürücü belgeleri (1) yıl süreyle geri
alınır. Süresi sonunda psiko -teknik değerlendirmeden ve psikiyatri uzmanının muayenesinden
geçirilerek sürücü belgesi almasına mani hali olmadığı anlaşılanların belgeleri iade edilir.
Hız sınırlarını ölçen cihazların yerini tespit veya sürücüleri ikaz edici her türlü cihazın imal ve
İthali ile araçlarda bulundurulması yasaktır.ARACIN FRENLE DURDURULMASISürücülerin en çok dikkat etmesi gereken aracın frenle durdurulmasıdır. Sürücüler her türlü hava
yol durumuna göre araçlarının emniyetle kaç metre mesafede duracağını bilmek zorundadır.
Bu mesafeyi iyi ayarlayamayan sürücüler fren yapmakta gecikmekte ve önlenemeyecek kazalara
karışmaktadır.
Sürücüler herhangi bir tehlikeyle karşılaştıklarında bu tehlikeyi görme karar verme ve tedbir
alma için belli bir zaman kaybedeceklerdir. Tehlikenin görülmesiyle birlikte ayağın gaz pedalından
Çekilip fren pedalına basılıncaya kadar geçen süreye intikal zamanı denir. Sürücünün intikal zamanı en fazla 0.75 saniye olmalıdır.
80 km/saat hızla giderken intikal mesafesi: 16.66 metre
90 km/saat hızla giderken intikal mesafesi:18.75 metredir.
Ayrıca frene basıldığı andan itibaren tekerleklerin tutulması ve aracın durdurulmasına
kadar geçen zamana Fren Zamanı alınan yolda Fren mesafesi denir.
İntikal mesafesi+Fren mesafesi=Duruş mesafesi
TAKIP MESAFESİKarayolunda aynı şeritte birbirinin ardında hareket halinde olan iki araç arasındaki
mesafeye takip mesafesi denir.
a) Öndeki aracı yakından takip etmenin sakıncası
Öndeki aracın yakından takip edilmesi önlenebilecek bazı kazaların oluşmasına neden olur.
Yakın takipte öndeki araç sürücüsünün karar değişikliklerinde olayın fark edilip tedbir alınması
için yeterli mesafe bulunmayabilir,buda kazaların oluşması için en büyük faktörlerden birini
meydana getirir. Arkadan çarpma asli kusur sayılması nedeniyle yakından takip eden sürücü bütün
olaylardan sorumludur.
Sürücüler karayollarında aynı şeritten takip ettikleri araçlarla güvenli bir mesafe bırakmak
zorundadırlar. Bu mesafe kilometre cinsinden hızının metre olarak en az yarısı kadardır. Örneğin 60
km/saat hızla giden bir araç için en az 30 metredir. Hava şartlarının kötü olması halinde takip
mesafesinin attırılması zorunludur.

b)Takip mesafesinin kontrolü
Takip mesafesi aracın 2 saniyede kat edeceği yol uzunluğu kadardır. Bu mesafenin kontrolü 88-89
sayımıyla da yapılabilir.
Öndeki araç herhangi bir belirli noktadan (ağaç,direk,asfalt yaması)geçerken arkadaki sürücü
yavaş bir tempoyla 88-89 sayılarını sayar. Bu iki sayıyı sayıncaya kadar yaklaşık iki saniye geçer.
Sayılan sayı sonunda öndeki aracı ilk gördüğümüz noktaya gelirsek takip mesafemiz normal
demektir. Eğer bu noktayı geçmişsek ayağımızı gaz pedalından çekerek hızımızı azaltmamız
gerekir

Hızlara göre takip mesafesi
Bu kurallara göre,hız düştükçe araçlar arasındaki takip mesafesi azalmalıdır.

Kol ve grup halinde araç kullanma,
Kol ve grup halinde düşük hızla giden araçların karayolu üzerinde uzun konvoylar oluşturacağından
öndeki araçları geçmek mümkün olmadığından kol ve grup halinde araç kullananların araçları arasında
diğer araçların emniyetle gidebileceği açıklık bırakmak zorundadır. Bu açıklığın ölçüsü en az takip
mesafesi kadar olmalıdır.
Tehlikeli madde taşıyan araçların sürücüleri yerleşim birimleri dışındaki karayollarında,öndeki aracı
En az 50 metre mesafeden takip etmek zorundadır.GEÇİLEN ARACIN SÜRÜCÜSÜNÜN UYACAĞI KURALLARGeçilmek üzere olan araç sürücüleri:
a)Duyulur ve görülür bir geçiş işareti alınca trafiğin iki yönlü kullanıldığı karayollarında taşıt
yolunun sağ kenarına yakın gitmeye dörtten fazla şeritli veya bölünmüş karayollarında bulunduğu
şeridi izlemeye ve hızını arttırmamaya
b)Dar taşıt yolları ile trafiğin yoğun olduğu karayollarında yavaş gitme nedeni ile kendilerini
geçmek için izleyen araçların kolayca ve güvenli geçmelerini sağlamak için araçlarını elverdiği oranda
sağ kenara almaya,yavaşlamaya,gerekiyorsa durmaya mecburdurlar.
c)Kurallara uygun olarak kendilerini geçmek isteyen araçlara yol vermemek geçilmekte iken başka
bir aracı geçmeye veya sola dönmeye kalkışmak yasaktır.
d)Sürücülerin kendini geçmek isteyen araçlara dönüş lambasıyla geç işareti vermesi yasaktır.
e) Geçiş üstünlüğü bulunan bir aracın duyulur veya görülür işaretini alınca,bu araçların kolayca
ilerlemelerini sağlamak için taşıt yolu üzerinde yer açmak gerekiyorsa durmaya mecburdurlar.
ARAÇLARIN DÖNÜŞLERİ VE MANEVRALARI KURALLARISürücüler

a)Kavşaklara yaklaşırken şerit sayısına ve trafik yoğunluğuna göre zamanında ve uygun mesafede
iken sağa mı sola mı dönüleceğine veya doğrumu gideceğine karar vermesi bu kararı işretle arkadan
gelen sürücülere bildirerek gidişe ayrılan şeritlerden birine veya taşıt yolunun uygun kısmına geçmeleri
b)Yerleşim birimleri içinde kavşağa 30 metre,dışında ise150 metre kala ve kavşak içinde şerit
değiştirmek yasak olduğundan dönüş yaparak sürücülerin bu mesafeden önce uygun şeride girmiş
olmaları,
c)Dönüş sırasında,geçiş yapan yayalara varsa bisiklet yolundaki bisiklet sürücülerine sola
dönüşlerde ise karşıdan gelen emniyetle durdurulamayacak kadar yaklaşmış olan araçlarla
sağdan gelen araçlara ilk geçiş hakkı vermeleri,
d)Kavşağa yaklaşan sürücüler uygun şeridin seçilmesi için kaplama üzerine çizilmiş oklara ve
trafik işaret levhalarına uyarak ve hız azaltarak kavşağa girip dönüşe geçmeye mecburdurlar.

Sağa Dönüşlerde
1) Sürücüler sağa dönüş işareti vermeye,arka trafiği aynadan kontrol etmeye,sağ şeride veya işaretle dönüş izni verilen şeritlere girmeye,
2) Gerekli ise hızını azaltmaya,
3) Dönüşün yapılacağı kadar dar bir kavisle (küçük bir yarı çapla )dönmeye,
4) Gireceği karayolunun gidiş şeridine veya gidiş yol bölümünün en sağ şeridine gitmeye zorunludurlar.

Sola Dönüşlerde
1) Sürücü sola dönüş işareti vermeye,dönüş öncesinde tek yönlü yolda en sol şeride iki yönlü ve iki şeritli yolda orta şeride yakın olarak yanaşmaya,
2) Kavşağa girmeden,sağdan gelen araçlarla ilk geçiş hakkını vermeye,
3) Dönüş başladıktan sonra karşıdan gelen ve güvenle duramayacak kadar kavşağa yaklaşmış olan araçların geçmesini beklemeye,
4) Dönüşü tamamlamak üzere karşı yönden gelen trafiğin kullandığı yol bölümüne girmemek şartıyla sağ şeride çok şeritli yollarda sağ şerit hariç gidilecek yol bölümündeki en uygun şeride girmeye,
5) Gideceği yolun gidişe ayrılan kısmına girmek üzere dönüşünü yaparken,arkadan gelen ve sola dönecek diğer araçları engellememek için geniş kavisle dönüş yapmaya,
6) Girdiği yol bölümü çok şeritli ise işaret vererek en kısa zamanda sağ şeride veya hızının gerektirdiği şeride girmeye mecburdur.

Dönel Kavşaklardaki Dönüşlerde
1) Dönüş işareti vermeye,
2) Hızını azaltmaya,
3) Sola dönecek ise,orta adaya yakın işaretten kavşağa girmeye,
4) Ada etrafından dönerken gereksiz şerit değiştirmemeye,
5) Gireceği yola yaklaşırken,sağa dönüş işareti ile birlikte sağa yaklaşarak dönel kavşaktan çıkmaya,
6) Gireceği yolun gidiş yönündeki uygun şeridine girmeye ,
7) Girdiği yol bölümü çok şeritli ise,işaret vererek en kısa zamanda trafiği tehlikeye düşürmeden sağ şeride veya hızını gerektirdiği şeride geçmeye mecburdur.
8) Dönel kavşaklardaki geriye dönüşlerde,sola dönüşlerdeki kurallara uymakla birlikte,orta ada etrafında dönerken gideceği yola yaklaşıncaya kadar şeridini muhafaza etmeye mecburdur.
Dönüş sırasında araç sürücüleri;yaya ve bisikletliler için yeşil ışık yanmakta iken;yaya ve bisiklet yolundan geçen yoksa veya yayalar uzakta iseler bisikletlilerin ve yayaları ilk geçiş hakkı
engellenmemek şartı ile dönüşlerine devam edebilirler.
Görevli kişi veya trafik işareti ile yönetilen kavşaklardan,sürücüler en kısa zamanda geçmek zorundadırlar. Gidişe ayrılmış çok şeritli yollarda,en sağ veya en sol şeride bitişik olan şeritlerden sağa veya sola işaretlemek suretiyle izin verilir. Böyle yollarda sürücüler kurallara uygun olarak bu şeritten dönüş için yararlanabilirler.

2.Bilinci kapalı kişilerde dil arkaya düşüp havayolunu tıkayabilir.Bu durumda baş geriye itilip çene yukarı kaldırılarak soluk yolu açılır.
BAYILMALARDA UYGULANACAK İLKYARDIM KURALLARI

1.Elbiseleri boyundan,göğüsten ve karından gevşetilir.
2.Hastanın beynine kan gitmesini sağlamak için düz bir yerde sırtüstü yatırılarak,ayakları yukarı kaldırılır ve sonrada şok pozisyonunda bekletilir. Kesinlikle başının altına yastık konmaz.
3.Hastaya uyarıcı kokular koklatılır. (Amonyak vb.)
4.Hastanın zorlanmaksızın kendine gelmesi beklenir.
5.Kendine geldiğinde su, çay gibi içecekler azar azar verilmelidir.

GÖĞÜS YARALANMALARINDA İLKYARDIM

1.Yaralı,yarı oturur duruma getirilir
2.Havanın akciğerler dolmasına engel olmak için açık olan yara yerine temiz bir bez kapatıp basınç yapmadan sarılır
3.Kazazedenin ısı kaybı önlenir.

KARIN YARALANMALARINDA İLKYARDIM

1.Hastaya ağızdan yiyecek içecek verilmez.
2.Yaralı başı hafif yüksek, dizlernin altına rulo edilmiş bir battaniye konularak sırt üstü yatırılır
3.Herhangi bir organ dışarı çıkmış ise asla el sürülmez.Genişbir gaz bezi varsa serum fizyolojik ile ıslatılarak basınç yapmadan organların üzerine örtülür.
4.Yaralı zaman geçirmeden sevkedilir..

EGZOS ZEHİRLEMELERİNDE İLKYARDIM

1.Hasta derhal temiz havaya çıkarılır.
2.Şuuru tam kapalı olmayanlar temiz havada derin solunum yaptırılır.
3.Şuuru kapalı veya solunum yapmakta güçlük çeken hastalara suni solunum tatbik edilir.
4.Beden ısısının düşmesini engellemek için üstü örtülür.
5.Hasta en seri şekilde sağlık merkezine gönderilir.

SİNDİRİM YOLU İLE OLAN ZEHİRLEMELERİNDE İLKYARDIM

1.Zehrin sulanması ve emilimin yavaşlaması için hastalara;süt,yumurta akı,nişasta solisyonlu su içirilir
2.Kusmasına yardım edilir.
3.Asitle olan zehirlenmelerde,hasta hiçbir zaman kusmaya zorlanmaz.Su ve süt yumurta akı karıştırılarak içirilir.
4.Alkali ile olan zehirlenmelerde:1/4 oranında sirke ile hazırlanmış 500ml. su veya limon suyu içirilir.

KANAMALARDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?

1.Kanayan uzuv(kol,bacak vs.)yükseltilir.
2.Yara üzerine temiz gazlıbez,mendil veya çamaşır parçası konur ve sıkıca bastırılır.
3.Kanama durmazsa kanayan yerin 5 cm yukarı kısmına bandaj uygulanır.

BURUN KANAMASINDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?

1.Burnu kanayan kişinin başı hafifçe öne eğilir.
2.Hasta burun üzerine basınç yapar
3.Bu sırada ağızdan soluk alıp verir ve asla sümkürmez.

BURUN KANAMASINDA HASTANIN BAŞI GERİYE DOĞRU KALDIRILMAZ.

ELEKTİRİK ÇARPMALARINDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?

1.Önce ilk yardımcı kendi güvenliğini sağlar.
2.Elektrik akımının yaralı ile teması kesilir.Bu yapılmadan önce yaralıya dokunulmaz
3.Kuru tahta parçası ve lastik gibi elektrik geçirmeyen maddelerle hasta çekilerek veya kablo itilerek akımdan kurtarılır.
4.Solunum durmuşsa yapay solunuma,kalp durmuşsa kalp mesajına başlanır.
5.Yanık varsa soğuk su ile yıkanır.

KIRIKLARDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?

1.Hasta sarsılmaz ve hareket ettirilmez.
2. Kanama varsa durdurulur.
3. Hasta taşınmadan önce kırık bölgesi hareketsiz hale getirilir.(Bunun için tahta gibi sert cisimler kullanılabilir.)
4.Açık kırık varsa(kırık uçları görülüyorsa)kırık kemik parçalarına kesinlikle dokunulmaz ve bunlar yerleştirilmeye çalışılmaz.Yara üzerine temiz bir gazlıbez kapatılır.

YANIKLARDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?

1.Soğuk musluk suyu ile ağrı azaltılır.
2.Hastanın takıları çıkartılır.(Daha sonra oluşabilecek şişler nedeniyle çıkarmak zorlaşabilir.)
3.Oluşan kabarcıklar patlatılmaz.
4.Yanan kısımların üzeri temiz gazlıbezle kapatılır hiçbir şey sürülmez.
5.Hastanın bilinci yerinde ise bol su içirilir.

YANIK YÜZEYİNE DİŞ MACUNU,SALÇA,YOĞURT GİBİ MADDELER KESİNLİKLE SÜRÜLMEMELİDİR.

YARALANMALARDA İLK YARDIM NASIL YAPILIR?

1.Kanama varsa kontrol edilir.
2.Yaranın kirlenmesi önlenir.
3.Varsa kopan parça korunur.(Islak bir gazlı beze sarılıp bir naylon torbaya konulur,bu torba da içi buz dolu başka bir torbaya konulur.)




ŞARJ SİSTEMİ

Şarj sistemi, motor çalışmaya başladığı andan itibaren aracın elektrik ihtiyacını karşılar ve aküyü şarj eder.
Şarj sisteminin parçaları:
alternatör,
konjektör (regülatör),
şarj lambası,
vantilatör kayışıdır.
Alternatör, krank mili kasnağından vantilatör kayışı ile aldığı mekanik enerjiyi elektrik enerjisine çevirir. Bazı araçlarda alternatör değil, şarj dinamosu bulunur.
Konjektör (regülatör), alternatörün ürettiği elektriğin volt ve akımını ayarlar. Aracın devri arttıkça alternatörden çıkan akım ve voltajı ayarlar, tesisata ve aküye gönderir.
Şarj lambası, şarj sisteminin çalışmadığını ikaz eder. Yani alternatör, konjektör vs. arızasını belirtir.
Bir araç için gerekli elektrik enerjisini şarj sistemi sağlar.
Akü, motor çalışmazken ışık ve özel elektrikli alıcılatrı besler.
Vantilatör kayışı çok sıkı ise alternatör yatakları bozulabilir.
Vantilatör kayışının koptuğu "ilk olarak" şarj ikaz lambasından anlaşılır.
Motor çalışırken ayağımızı gaz pedalından çekince far ışıkları zayıflıyorsa akü zayıflamış olabilir.
Motor çalıştığı halde şarj ikaz lambası yanıyorsa vantilatör kayışı gevşek olabilir ya da alternatör kablo bağlantıları gevşek veya alternatör kömürü aşınmış olabilir.
Aracın durdurulup kontağın hemen kapatılması gereken hallerden bazıları:
- Şarj ikaz lambasının yanması.
- Motordan ani bir sarsıntı ya da ses gelmesi.
- Yağ lambalarının yanmasıdır.
Konjektör ayarı bozuksa akünün su kaybı çok olur.
Araçta ampuller sık sık patlıyorsa veya akü su kaybı fazlaysa veya konjektör arızalı olabilir.
Marşa basılıp motor çalıştığında şarj ikaz lambası sönmelidir.

AYDINLATMA VE İKAZ SİSTEMİ

Aydınlatma sisteminde, sigortalar, kablolar, farlar, park lambası, sis lambası, plaka lambası, gösterge lambası, iç aydınlatma lambası, bagaj aydınlatma lambası, gibi lambalar vardır.
İkaz sisteminde, sinyaller, fren ikaz lambaları, geri vites lambası, korna bulunur.
Her elektrik elemanı gibi araçlarda bulunan aydınlatma ve ikaz sistemi gibi elektrikli devrelerde de:
akü, kablolar, kablo bağlantıları, sigortalar, açma kapama düğmeleri ya da kolları, ve alıcı olarak da ampuller bulunmaktadır.
Bu sistemlerin en önemli arızaları:
kısa devre,
kablo kopukluğu,
akü bitmesi,
akü kutup başı oksitlenmesi veya akü kutup başı gevşekliği,
ampul yanması,
sigorta atması,
anahtarların arızalanmasıdır.
Fren müşiri ikaz sisteminin bir parçasıdır.
Farlardan bir kısmı ya da hiçbiriyanmıyorsa, sigortası atık olabilir.
Flaşör arızalanınca sinyal lambası yanmaz.
Sigortalar atıksa bunun yerine aynı amperde sigorta takılır.
Far anahtarı bozuksa farlar yanmaz.
Isı göstergesi çalışmıyorsa, ısı göstergesi müşiri arızalı olabilir.
Aracın fren lambaları yanmıyorsa, fren müşiri arızalı olabilir.
Fren lambalarından biri yanmıyorsa, yanmayan lambanın ampulu yanmış olabilir.
Farların bakımı yapılırken, far ayarı yapılır.
Farlardan biri sönük yanıyorsa far kablo bağlantısı gevşemiş veya paslanmış olabilir.
Sigortanın görevi, kısa devre olduğunda sistemi korumaktır.

GÜÇ AKTARMA ORGANLARI

Güç aktarma organları sırasıyla:
Debriyaj, vites kutusu, şaft, diferansiyel, akslar, tekerleklerdir.
Difarensiyelin görevi, gücü arttırmak, kendine gelen hareketi 90 derece kırıp akslar yardımıyla tekerleklere iletmek, virajlarda içteki tekerleği az, dıştakini fazla döndürerek kolay ve rahat viraj almayı temin etmektir.
Kavrama (debriyaj) motorla vites kutusu arasındaki irtibatı keserek vites değiştirme olanağı sağlayan aktarma organıdır.
Akslar, diferansiyelin hareketini tekerleklere iletirler.
Vites kutusu, aracın hızını ve gücünü ayarlar.
Araç hareket halindeyken ayağımız debriyaj pedalı üzerinde devamlı durursa debriyaj balatası aşınır.
Aracın ilk çalışması esnasında bir miktar gaz verildikten sonra debriyaj pedalına sonuna kadar basmanın faydası vardır.
Debriyaj balatası yağlanırsa debriyaj kaçırır. Debriyaj teli koparsa araç vitese geçmez.
Vites değiştirirken debriyaj pedalına basılır.
Araç geri vitese takılmak istendiğinde takılmıyorsa, debriyaj pedalından ayak çekilip yeniden basılır.
Aktarma organlarında yağ olarak, dişli yağı kullanılır.
Vites değiştirirken ses geliyorsa, debriyaja tam basılmamıştır.
Ani ve sert duruş kalkış yapmak debriyaj balatasını sıyırabilir.
Vites kutusu bakımı yapılırken yağa ve yağ kaçağına dikkat edilir.

LASTİKLER

Lastiklerin yeri, her altı ayda bir ya da her 10.000 kmde yer değiştirilerek aşınmalar denklenmelidir.
Lastiklerdeki ağırlık dengesinin bozukluğu demek olan balans oluşursa araçta titreşim oluşur. Bu titreşimler en çok direksiyon simidinde hissedilir.
Lastik değiştirilirken kriko takılınca el freni çekili olmalıdır.
Lastiklere normalden az hava basılırsa lastikler sürekli olarak ortadan aşınırlar ve araç titrer. Aracın lastikleri araca binileceği zaman kontrol edilir.
Dubleks lastik iç lastiği olmayan lastiktir.
Karlı havalarda zincir çekici tekerlerin ikisine de takılır.
Isınmadan dolayı lastik hava basıncı artmışsa hiçbirşey yapılamaz.
Latiklerin üzerindeki rakamlar lastik ebatlerını belirtir.
Bir tekere dubleks, diğer tekere şamyelli lastik takılırsa araç bir tarafa çeker.
Bijonların temizliği kuru bezle yapılır.

FRENLER

Araçta el freni duran aracı sabitlemek için kullanılır. El freni kopmuş ise el freni tutmaz. El freni çekili durumda unutulup yola devam edilirse kampanalar ısınır ve fren tutmaz.
Araç üzerinde 3 tip fren bulunur:
-Motor freni (kompresyon freni)
-Ayak freni
-El freni
Ayak freni 3 tiptir:
-Hidrolik fren
-Havalı fren
-Karma fren
Fren sisteminin bazı parçaları şunlardır:
-Fren pedalı
-Merkez pompası
-Fren boruları
-Tekerlek silindirleri
-Fren diski
-Fren balatası
-Kampanalar
-Fren ayar sistemleri
Havalı frenli bir araçta üsttekilere ilaveten hava tüpü ve kompresör bulunur.
ABS frenin avantajları, frenlerken direksiyon hakimiyetini bozmaması ve fren mesafesini kısaltmasıdır.
Fren yapılmasına rağmen aracın hızı azalmıyorsa, fren hidroliği yok veya azalmış hatta fren ayarları gecşek olabilir. Fren sistemine yağ sızmış olabilir. Fren sisteminde kaçak olabilir.
Soğuk havalarda el freni çekil durumda bırakılırsa fren balataları donarak yapışır.
Fren sisteminde hidrolik azalmışsa hidrolik yağı ile takviye edilir.
Ayak frenine basıldığında ön ve arka tekerlekler birlikte durur.
Araç çalışıyor fakat hareket ettirilemiyorsa el freni çekik olabilir.
Aracın kampanaları aşırı ısınmışsa fren ayarları bozuk olabilir.
Ön lastiklerin biri yeni biri eskiyse frenlerken araç bir tarafa çeker.
Westinghouse tipi frenli bir arabada hareket halinde iken motor stop ettirilirse asla fren tutmaz.
Hava frenli araçta hava basınç göstergesi basınç göstermiyorsa araç olduğu yerden kaldırılamaz.

ÖN DÜZEN SİSTEMİ

Ön düzen sistemi, aracın dönüşünü sağlar. Direksiyon simidi, direksiyon mili, sonsuz dişli, sektör dişli, rot, eğri rot, kısa rot, rotbaşı bu sistemin bazı parçalarıdır.
Direksiyon kutusu yağı kontrol edilmelidir. Araçta çekme, gezme vs. varsa servise gidilmelidir. Kamber/ Kaster/ King-pim/ rot ve direksiyon kutusu ayarları gibi ayarları vardır. Ayarsızlık ve dişlilerin aşınması, direksiyon boşluğu artırır.
Ayrıca rot başlarının aşınması ile direksiyon kutusu arızaları da direksiyon boşluğunu artırır.
Ön düzen ayarları bozuksa ön lastikler içten ve dıştan aşınır.
Direksiyon zor dönüyorsa lastik hava basıncı normalden azdır.

SÜSPANSİYON SİSTEMİ

Süspansiyon sistemi, araç tekerlerinin aracın şasi ve gövdesiyle birleştirildiği sistemdir. Yaylar (helezon yay), yaprak yaylar (makaslar) ve amortisörlerden oluşur.
Helezon yaylar otomobil türü araçlarda makaslar ise genellikle ağır hizmet araçlarında kullanılır.
Yaylar, yoldan gelen darbe titreşimleri üzerine alır. Yayların salınımını amortisör kontrol eder.

BAKIMLAR

Günlük bakımda motorun yağına, suyuna, fren hidroliğine, yakıtına, lastik hava basınçlarına, ışık ve ikaz sistemlerine bakılır.
Haftalık bakımda vantilatör kayışı gerginliği, akü bakımı yapılır.
Akü bakımı yaparken akü dış yüzeylerinin ve kutup başlarındaki oksitlerin sodalı su ve sıcak su ile temizlenmesine, plakaların 1 cm üzerine kadar saf su ilave edilmesine, eleman kapak deliklerinin açık tutulmasına, kışın akü donmasın diye akü tam şarj ettirilir, dijital göstergeli araçta asla akü takviyesi yapılmaz.
Akü kendiliğinden boşanıyorsa akünün üst kısmında pislik birikmiştir.
Kısa devreden dolayı yangın olursa akü kutup başları çıkarılır.
Akü 2 kutp başı arasında her iki kutup başına değen bir madeni parça konsa akü kısa devre olup patlar.
Yağlı tip hava filtresinin bakımı yapılırken sökülen parçalar gaz yağı ile temizlenir.
Yeni bir araçta 0-2000 km arası ilk kullanım süresine rodaj denir. Rodaj süresi çalışan parçaların birbiriyle alışma süresidir. Rodaj süresince aşırı sürat yapılmaz, ani duruş kalkış yapılmaz, motor tam güç konumunda çalıştırılmaz, uzun süre sabit hızda gidilmez.

DİZEL MOTORA AİT BAZI BİLGİLER

Dizel motorlarda silindire sadec hava doldurulur ve yanma sıkıştırılmış havanın üzerine enjektörden yakıt püskürtülmesiyle sağlanır.
Dizel motorların yakıt sisteminde günlük yaplacak işlerden biri mazot-su ayırıcısı veya filtre ya da yakıt deposundan yakıt sisteminin suyunun alınmasıdır.
Dizel motorlarda yanma enjektörden yakıt püskürtmekle olur. Enjektörler kendilerine enjeksyon pompasından gelen mazotu silindirlerdeki sıkıştırılmış havanın içine püskürterek yanmayı sağlarlar.
Enjeksyon pompası, besleme pompası ile depodan gelen yakıtı basınçlı olarak enjektörlere yollar.
Dizel motorun çalışmamasının bir nedeni, hava yapmış olmasıdır. Hava yapmanın nedenleri:
-yakıtın bitmesi,
-boru ve rekorların gevşemesi,
-yakıt borularının sökülmesi,
-filtrenin temizlenmesi veya değişmesidir.
Dizel motorlarda egzost dumanı siyah çıkıyorsa yakıt pompasına, enjektöre ve hava filtresine bakılır. Ayrıca dizel motorlarda marş yapıldığında marş motoru dönüyor ancak motor çalışmıyorsa yakıt filtresi de takılı olabilir.
Özellikle soğuk havalarda dizel motoru kolay çalıştırabilmek için kızdırma bujileri kulanılır

Motor Dersi...

Yakıttan elde ettiği ısı enerjisini mekanik enerjiye çeviren makinalara motor denir.

Yakıtlarına göre motorlar, Dizel-Benzin-LPG li olmak üzere ayrılırlar. Benzinli motorun yakıtı benzin; Dizel motorun yakıtı Mazot (motorin); LPGli motorun yakıtı ise LPG gazıdır.

Silindir diziliş şekillerine göre motorlar sıra tipi, v tipi, yıldız tipi, boksör tipi şeklindedir.

Soğutma sistemine göre motorlar, su soğutmalı ve hava soğutmalı diye ikiye ayrılır.

Yanma sistemine göre motorlar, içten yanmalı ve dıştan yanmalı diye ikiye ayrılır. Araçlardaki motorlar içten yanmalı motorlardır. İçten yanmalı motorlar ise, mazot, benzin ya da motorin yakarlar.

Motorlar, çalışma zamanlarına göre, iki zamanlı ve dört zamanlı motorlar diye ikiye ayrılır.
Benzinli motorlarda ateşleme, sıkıştırılmış benzin-hava karışımının buji ile ateşlenmesi ile olur.

4 zamanlı motorlarda 4 zaman, sırası ile şöyledir: Emme, sıkıştırma, ateşleme (veya genişleme; iş zamanı da denir), egzost.

Enjektörlerden püskürtülerek ateşleme yapılan motorlarda yakıt olarak motorin kullanılır.
Katalitik konvertör kullanılan araçlarda yakıt olarak, kurşunsuz benzin kullanılır.
Bir motorun bazı parçaları şunlardır: marş motoru, piston, segman, piston kolu, silindir kapağı, supap kapağı, eme manifoltu, egzost manifoltu, silindir gövdesi, silindir gömleği, karter, conta, külbütör, emme supapı, ekzost supapı, supap iteceği, krank mili, kam mili, volan dişlisi, eksantrik dişlisidir.

Dizel motorda ise bunların dışında, mazot pompası (enjeksiyon pompası) ve enjektör de bulunur.

Benzinli motorlarda, üsttekilerin dışında karbüratör, benzin pompası, buji, disribütör, bobin vardır.

ATEŞLEME SİSTEMİ

Benzinli motorun ateşleme siteminin bazı önemli parçaları şunlardır:
Akü, kontak anahtarı, endüksiyon bobini, distribütör, buji ile distribütör içinde bulunan platin takımı, alçak yüksek gerilim kabloları kondansatör, tevzii makarasıdır.

Bezinli motorlarda bujinin görevi ateşlemeyi sağlamaktır. Benzinli motorlarda bulunan distribütör ün en önemli görevleri endüksiyon bobininden gelen yüksek voltajı bujilere dağıtmanın yanı sıra, platin ve meksefe yardımıyla yüksek voltajın oluşumunu sağlamak, ayrıca tevzii makarasıyla da elektrik dağıtımını sağlamaktır.
Endüksiyon bobini aküden gelen voltajı 15.000 - 25.000 volta çıkarır.
Bujilere ateşleme sırasına göre akım dağıtan distribütördür. Motor çalışmazken kontak anahtarı, ateşleme durumunda açık unutulursa platin ya da bobin yanabilir.
Aracın belirli bir km.sinden sonra bazı parçaları değişmelidir. Bunlardan biri platin ve bujidir. Ateşleme sistemi ayarlarından biri buji ayarı ve diğeri ise platin ayarı ile avans ayarıdır.
Platin meme yapmış ise meksefe (kondansatör) yanabilir. Platin meme yaparsa zımparayla temizlenir.

Motorun çalışması sarsıntılı ise, sebebi buji kablolarından birinin çıkmış olması olabilir.
Benzinli bir motorda normal yanma olmamasının sebeplerinden biri bujilerin normal ateşleme yapmaması,

bir diğeri de platin ayarının bozuk olması ayrıca bujilerin kurum bağlanmış olmasıdır.
Bujiler ayarsız ve aşınmış ise motor çekişten düşer.
Buji ayarları yanlış yapılmış bir aracın egzost dumanı siyahtır.
Motorun egzostundan siyah duman çıkması durumunda karışım oranı da kontrol edilmelidir.

YAKIT SİSTEMİ

Benzinli motorun yakıt sisteminin parçalarından bazıları şunlardır:
yakıt deposu, yakıt pompası, yakıt göstergesi, karbüratör, hava filtresi, emme manifoltu.

Dizel motorun yakıt sisteminin parçalarından bazıları şunlardır: yakıt deposu, besleme pompası, mazot filtresi, enjeksiyon pompası, enjektör, ısıtma kızdırma bujileri, yakıt göstergesi.

Hava filtresinin görevi, karbüratöre giren havayı süzmek ve ve sessiz emiş sağlamaktır. Hava filtresinin tıkanmasını önlemek için basınçlı hava ile temizlemeliyiz. Öte yandan, hava filtresi tıkalı olan motor zengin karışımla çalışır. Filtre yine de temzilenmeden motor hala çalıştırılırsa motor boğulur.

Karbüratör, emme manifoltu üzerindedir ve sadece benzinli motorlarda olur. Benzin-Hava karışımını ayarlar. Karbüratörün karıştırma oranı 1/15tir.

Jikle devresinin görevi, soğuk havalarda motorun çabuk çalışmasını sağlamaktır. Jikle devresi karbüratörde bulunur. Jikle kelebeği, karbüratörün hava giriş deliği önünde bulunur.

Yağ filtresi yağı süzer ve temizler.

Silindir içindeki yanmış gazlar egzost manifoldu ile dışarı atılır.

Egzost susturucusu, basınçlı olarak çıkan yanlış gazların sesini azaltır. Eğer aracın egzostundan fazla ses çıkıyorsa susturucu patlak olabilir.

Supap ayarı, en önemli motor ayarlarından biridir. Soğuk ve sıcak ayar olarak ikiye ayrılır.

Bir aracı kış şartlarına hazırlarken en önemli noktalardan biri hava filtresini kışlık pozisyona almak ve otomatik jikle kışlık pozisyonuna çevirmektir.

Araçta yakıt ikmali yapılırken motor stop edilir.

Ayağımızı gaz pedalından çeksek bile motorun hala çalışmasını sağlayan devre rölanti devresidir.

Yakıtın içinde toz-su-pislik vs. varsa motor tekleyerek çalışır.

Yakıt sistemi ayarlarından biri rölanti ayarıdır.

Boğulmuş bir motoru çalıştırmak için gaz pedalına sonuna kadar basılarak marş yapılır.

Motor ısınıca stop ediyorsa karbüratöre de bakılmalıdır.

Araç kulanırken yakıt tasarrufu için

hava filtresi temizlenmeli,
Karbüratör ayarları yapılmalı,
Jikle devresi açık unutulmamalıdır,
Rölanti yüksek olmamalıdır,
Eskimiş bujiler temizlenmeli,
Lastik hava basınçları normal olmalıdır,
Fren ayarlarının sıkı olmaması,
Uygun viteste gidilmesi,
Debriyaj kaçırması olmamalıdır,
Saatte 90/100 km hızın geçilmemesi
gerekmektedir.

Aracın fazla yakıt yaktığını anlamak için eksozuna bakılır. Eğer egzost rengi siyahsa fazla yakıt yakıyor olabilir.

YAĞLAMA SİSTEMİ

Yağlama sisteminin parçaları:

Karter-yağ pompası,
Filtre,
Gösterge,
Seviye çubuğu,
Yağ kanallarıdır.

Motorda yağın bazı görevleri:

Sürtünmeyi azaltmak,
Aşınmayı önlemek,
Silindir ve segmanlar arası boşluğu doldurup sızdırmazlığı sağlamak,
Soğutmaya yardımcı olmak,
Aşınmadan dolayı oluşan pislikleri temizlemektir.

Karterin önemli görevlerinden bazıları:

Motor bloğunun altını kapatmak ve yağa depoluk etmektir.

Araçta motor yağı kontrol edilirken kontak anahtarı kapatılır ve 4-5 dakika beklenir. Yağ ölçümü yapılırken araç düz durumda olmalıdır. Yağ seviyesi yağ çubuğuyla ölçülür, ve yağın seviyesi yağ çubuğunun iki çizgisi arasında olmalıdır. Yağ seviyesi normalin çok altında iken motor çalıştırılırsa motor ısınır ve yanar.

Motor yağı değiştirilirken motor sıcak olmalıdır.

Motorlarda genellikle 20-50 W numara motor yağı kullanılır. Motorun yağı karterin altındaki tapa açılarak boşaltılır. Yeni motoryağı ise süpap muhafaza kapağı üzerindeki kapaktan doldurulur.

Motor yağı ve yağ filtresi belli kmlerde mutlaka değiştirilmelidir.

Motorda yağ basıncı yoksa,

yağ yok,
filtre tıkalı,
yağ pompası arızalı,
ya da yağ müşiri arızalı olabilir.

Motorun yağ eksiltmesinin sebeplerinden bazıları:

Karter contasnın yırtılması,
sekman ya da silindirlerin aşınması,
karterin delik olması,
tapadan yağ sızdırmasıdır.

Yağ yakan motorun eksoztundan mavi duman çıkar.

Marşa basılıp motor çalıştırıldığında yağ lambasının sönmesi gerekir.
Motor çalıştığı sürece yağlamanın olup olmadığı motor yağ göstergesinden takip edilebilir.
Motor çalışırken yağ göstergesinde anormallik görülürse motor hemen durdurulur.

SOĞUTMA SİSTEMİ

Su ile soğutma sisteminin bazı parçaları:

Radyatör,
Vantilatör,
Devir daim pompası,
Termostat,
Hararet (ısı) gösterici,
Hararet (ısı) müşiri,
İlave su kabı,
Fan motorudur.

Radyatör, soğutma suyuna depoluk eder. radyatörün altında su boşaltma musluğu vardır.

Termostat silindir kapağı su çıkışındadır. Motorun sıcaklığını çalışma sıcaklığında sabit tutar.

Devir daim pompası vantilatör kayışından hareket alır. Radyatördeki soğuk suyu su kanallarına yollar.

Hava soğutmalı motoru, su soğutmalı motordan ayıran bir diğer özellik hava soğutmalı motorda radyatör ve su pompasının olmamasıdır.

Vantilatör kayışı V şeklindedir. Kayış gerginliği 1-1,5 cm civarında olmalıdır. Vantilatör kayışı hareketini krank mili kasnağından alır ve vantilatör kayışı devir daim pompası ve alternatörü (şarj dinamosunu) çalıştırır. vantilatör kayışı koparsa motor hararet yapar.

Soğutma sisteminde su azalıyorsa

silindir kapak contası arızalı veya radyatör delik,
radyatör kapağı bozuk,
radyatör hortum ve kelepçeleri arızalı veya delik,
kalorifer hortumları delik veya
termostat arızalı olabilir.

Motorun hararet yapmasının nedenleri:

->Radyatör peteklerinin tıkanması,
->radyatörde suyun azalması,
->vantilatör kayışının gevşek veya kopuk olması,
->termostatın arızalı olması,
->motor yağının azalması,
->motor soğutma suyu kanallarının tıkalı olması,
->uygun vites ve hızda gidilmemesi,
->otomatik fanın arızalı olmasıdır

Radyatöre konacak suyun seviyesi peteklerin üzerinde olmalıdır.
Çok sıcak motora rölantide çalışırken ılık ve kireçsiz su konur.
Motor bloğundaki su kanalları pastan ya da kireçten tıkanmış ise motor fazla ısınır.
Radyatöre konacak suyun içilecek temizlikte ve temiz su olması gerekir.
Su olduğu halde motor fazla ısınıyorsa, termostat arızalıdır.
Donmayı önlemek için radyatöre antifriz ilave edilir.
Termostatı sökülmüş motor, gereğinden soğuk çalışır aşınmalar artar ve verim düşer.
Motorun çok sıcak çalıştırılması motoru çekişten düşürür.
Motor çok sıcakken radyatöre soğuk su konursa silindir kapağı ve blok çatlayabilir.
Çok sıcak bir motorda radyatör kapağı ıslak bir bezle tutulup hafifçe gevşetilir ve buhar tamamen atılınca radyatör kapağı açılır.

Araçta ısı (hararet) göstergesi çalışmıyorsa ısı müşiri arızalı olabilir.
Motor, çalıştıktan sonra çalışma sıcaklığına gelmiyorsa kalorifer hortumlarında kaçak olabilir.
Motor ısısının aniden yükselmesinin sebebi kayış kopması olabilir.

MARŞ SİSTEMİ

Marş sistemi motora ilk hareketi verir.
ŞARJ SİSTEMİ
AYDINLATMA VE İKAZ SİSTEMİ
GÜÇ AKTARMA ORGANLARI